Menü
Hesabım
Şifremi Unuttum
Kayıt Ol
Sepetim
10 Kasım: 1935-1938 Tablosu

10 Kasım: 1935-1938 Tablosu

Takvim İkonu 07.11.2025

Atatürk’ün son yılları, büyük laflardan çok iyi hazırlanmış dosyaların hayata geçtiği bir dönemdi. 10 Kasım’da, 1935’ten vefatına uzanan çizgide hangi kararların Türkiye’nin uzun ömürlü altyapısını kurduğunu hatırlayalım.

 

1935: Kültür, Toplum, Üretim

Ayasofya’nın müzeye dönüştürülüp 1 Şubat 1935’te ziyarete açılması, din-devlet işlerinin ayrılmasında sembolik olduğu kadar kurumsal bir adımdı.

Aynı yıl haftalık tatilin Pazar’a alınması, iç pazar-dış pazar uyumunu hedefleyen bir tercihti (27 Mayıs 1935 tarihli kanun).

Siyasal temsilde eşik aşıldı: Kadınlar 1935 seçimlerinde oy kullandı ve Meclis’e ilk kadın milletvekilleri girdi.

İktisatta kurumsallaşma: Etibank ve MTA, 14-22 Haziran 1935’te kuruldu; maden-enerji odaklı hamle, sanayileşmenin stratejik ayağını sağlamlaştırdı.

 

1936-1937: Güvenlik mimarisi ve hukuk çerçevesi

Montreux (20 Temmuz 1936) ile Boğazlarda askerî kontrol Türkiye’ye döndü; bu yetki dünya savaşının ayak sesleri arasında caydırıcılık ve dengeyi sağladı.

5 Şubat 1937’de yapılan değişiklikle laiklik Anayasa’ya girdi; rejimin tanımı metinle kesinleşti. Aynı yıl 3008 sayılı İş Kanunu yürürlüğe girerek çalışma ilişkilerine modern ölçütler getirdi.

Bölgesel ölçekte Saadabad Paktı (8 Temmuz 1937) ile komşular arasında saldırmazlık ve sınırların dokunulmazlığı teyit edildi.

Liderin kişisel tercihinde kamu yararı: 11 Haziran 1937’de çiftliklerin Hazine’ye bağışlanması, tarımda örnek işletmeleri kamuya devreden bir vizyondu. Aynı dönemde hükümet değişerek Celâl Bayar başbakan oldu (1 Kasım 1937).

 

1938: Hastalıkla yarışan diplomasi ve kalıcı bir vasiyet

Atatürk, teşhise rağmen Kabine’yi topladı, Hatay dosyasını başından sonuna takip etti; Yalova-Ankara-Mersin-Adana-İstanbul hattında yoğun bir çalışma temposunu sürdürdü.

Hatay 2 Eylül 1938’de devlet olarak ilan edildi; süreç 29 Haziran 1939’da Türkiye’ye katılımla sonuçlandı.

5 Eylül 1938 tarihli vasiyette, İş Bankası hisselerinin temettülerini Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumu’na bırakarak bilim-kültür kurumlarının finansmanını sürdürülebilir kıldı. 10 Kasım 1938’de saat 09.05’te Dolmabahçe’de hayata veda etti.

 

Tamamlanamayan ama yön veren gündem

İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı (1938-42) kâğıt üzerinde çok daha iddialıydı; ancak savaş şartları ve liderin ölümü, planın bütüncül uygulanmasını engelledi.

Hatay’ın ilhakı 1939’da gerçekleşti; diplomatik tasarım, liderin yokluğunda dahi rotasını kaybetmedi.

 

Atatürk’ün son yılları, “tamamlanan dosyalar” kadar “başlatılıp kurumlara emanet edilen süreçler”le de anlamlıdır. Bu yüzden 10 Kasım, bir kapanış değil; devlet aklının nasıl çalıştığını görme fırsatıdır.

Blog Son Eklenenler

Yeni Peak Design: Mobile Straps

Telefonu gün içinde kaç kez elimize aldığımızı çoğu zaman fark etmiyoruz. Haritaya bakıyoruz, fotoğraf çekiyoruz, ödeme yapıyoruz, birine cevap yazıyoruz. Böyle olunca telefonu sadece korumak yetmiyor; hızlı erişilebilir, güvenli ve günlük akışa uyumlu şekilde taşımak da önem kazanıyor. Peak Design’ın mobile straps yaklaşımı tam burada öne çıkıyor. Çünkü mesele yalnızca telefona bir askı eklemek değil, elde, cepte ya da çantada gidip gelen o küçük taşıma alışkanlığını daha pratik hale getirmek. 432’nin dilinde söylemek gerekirse, bazı ürünler büyük bir yenilik gibi görünmez ama gün içinde eksikliği hemen hissedilir; bu da tam olarak o tür bir detay.

Kadınların Mücadele Tarihi; İlkler ve İzler

8 Mart’ın ortaya çıkışı bir kutlamadan çok, bir hak mücadelesine dayanıyor. 19. yüzyılın sonunda ağır çalışma koşulları, düşük ücret, uzun mesai saatleri ve oy hakkından mahrum bırakılma gibi eşitsizliklere karşı ses yükselten kadın işçilerin direnişi, bu tarihin temelini oluşturdu. Sanayi döneminde kadınlar aynı işi yapmalarına rağmen daha düşük ücret alıyor, karar mekanizmalarında yer bulamıyor ve kamusal alanda ikinci planda tutuluyordu.

An’da Olmak Ne Demektir?

Günümüzde yaşam temposunun yoğunluğu ve hızı, düşüncelerimizin çoğu zaman geçmişte yaşananlara veya gelecekte olabileceklerle ilgili endişelere yoğunlaşmasına neden oluyor. Bu yaşanan zihinsel otomatik durum, yaşadığımız anın güzelliğini, hissettiklerimizi ve çevremizde olup biteni fark etmemizi zorlaştırabiliyor. Farkındalık, tam da bu noktada devreye giriyor; yaşadığımız anın farkında olmak, onu bilinçli bir şekilde algılayabilmek ve o anda olup bitene yargısız bir zihinle dikkat vermektir. Bu yalnızca zihinsel bir süreç değil, aynı zamanda yaşamla kurduğumuz ilişkinin de temelidir.

Yeni Zeppelin Pro Edition, Bowers&Wilkins

Bowers&Wilkins, sesi mümkün olduğunca “kayda sadık” vermeyi hedefleyen bir marka. Yani müziği olduğundan farklı göstermeye çalışmak yerine, kayıttaki detayları temiz ve doğal şekilde duyurmaya odaklanıyor. Zeppelin serisi de markanın bu yaklaşımını tek gövdeli, şık görünen ve güçlü ses veren bir kablosuz hoparlörde topladığı en bilinen ürünlerden biri.

14 Şubat’ta İki Kişilik Mikro Macera

  Sevgililer Günü’nü “özel” yapan şey çoğu zaman büyük planlar değildir; birlikte aynı ritme girebildiğiniz küçük bir kaçıştır. Mikro macera fikri bu yüzden çok iyi çalışır: şehirden çok uzaklaşmadan, kısa bir rota, temiz hava ve sakin bir tempo. Üstelik iki kişi olunca işin romantik tarafı da doğal gelir. Yan yana yürümek, aynı manzaraya bakmak, aynı anda üşümek bile günün sonunda “birlikte bunu yaptık” hissine dönüşür.

Modern Hayatta Sessiz Alan Kültürü

Birçok insan artık sessizliği “boşluk” gibi değil, dinlenme alanı gibi görüyor. Çünkü modern hayat, fark etmeden bizi sürekli bir şeye maruz bırakıyor: konuşmalar, bildirim sesleri, trafik, müzik, ekranlar, kalabalıklar… Bu kadar çok uyarının içinde sessizlik, kendiliğinden gelen bir şey olmaktan çıktı. Bulunan, seçilen, hatta bazen satın alınan bir şeye dönüştü. Ve tam da bu yüzden “sessizlik lüks oldu” cümlesi çok duyulur hale geldi.

Koleksiyonculuk Kültürü: Plak, Kaset, Poster… Neden Biriktiriyoruz?

Koleksiyonculuk, çoğu zaman “bir şeyleri saklama” isteğiyle başlar ama kısa sürede bir kültüre dönüşür. İnsan; sevdiği dönemi, müziği ya da görsel dili elinin altında tutmak ister. Bu yüzden koleksiyon, bazen kişisel bir arşiv gibi ilerler: parça bulunur, korunur, düzenlenir. İş büyüdüğünde hobi sınırını aşar ve ciddi ölçeklere ulaşır. Örneğin Brezilyalı koleksiyoner Zero Freitas, milyonlarca parçayı bulan dev bir plak arşiviyle tanınır.

Enerji Verimliliği Haftası: Doğada ve Şehirde “Kendi Enerjini Üretmek” Ne Demek? BioLite x 432

Enerji Verimliliği Haftası, her yıl Ocak ayının ikinci haftasında enerji kaynaklarını daha akılcı kullanmaya yönelik farkındalığı büyütmek için düzenlenen etkinliklerle hatırlatılıyor.

432 Destek

Çevrimiçi

Merhaba! 👋
Size nasıl yardımcı olabiliriz?

Şimdi
T-Soft E-Ticaret Sistemleriyle Hazırlanmıştır.